Uygulamanızdaki namaz vakitlerinin neden camiinizdekilerden biraz farklı olduğunu hiç merak ettiniz mi? Bu bir hata değildir. Namaz vakitleri güneşin konumuna göre hesaplanır ve bunun için farklı yöntemler vardır. Bu yazıda bunun nasıl işlediğini ve Hollanda'da neden ayrıca karmaşık olduğunu açıklıyoruz.
Beş vakit namaz ve güneşin konumu
- Sabah (Fajr): tan yeri ağarırken, ufukta ilk ışık göründüğünde başlar.
- Öğle (Dhuhr): güneş en yüksek noktasına ulaştıktan hemen sonra.
- İkindi (Asr): öğleden sonra, bir cismin gölgesi belirli bir uzunluğa ulaştığında.
- Akşam (Maghrib): güneş battıktan hemen sonra.
- Yatsı (Isha): akşam alacakaranlığı kaybolduğunda.
Öğle ve akşam vakitlerini belirlemek kolaydır. Sabah, ikindi ve yatsıda ise yöntemler farklılık gösterir.
Sabah ve yatsı: hangi açı kullanılır?
Sabah ve yatsı vakitleri, güneşin ufkun altındaki açısıyla hesaplanır. Farklı kuruluşlar farklı açılar kullanır, örneğin:
- Muslim World League: sabah 18°, yatsı 17°.
- ISNA (Kuzey Amerika): sabah ve yatsı 15°.
- Mısır yöntemi: sabah 19,5°, yatsı 17,5°.
- Umm al-Qura (Mekke): sabah 18,5°, yatsı akşamdan sabit bir dakika sayısı sonra.
Açı ne kadar büyükse sabah o kadar erken, yatsı o kadar geç olur. Hollanda'da bu fark yarım saate veya daha fazlasına kadar çıkabilir.
İkindi: Şafii mi, Hanefi mi?
Çoğu mezhebe göre (Şafii, Maliki, Hanbeli) ikindi, bir cismin gölgesi cismin kendi boyu kadar olduğunda, öğle vaktindeki gölgeye ilave olarak başlar. Hanefi mezhebine göre ise bu, boyun iki katıdır. Bu yüzden Hanefi yönteminde ikindi daha geç vakte denk gelir. Birçok Türk camisi Hanefi yöntemini, Fas camileri ise genellikle Maliki yöntemini takip eder.
Hollanda'da neden ayrıca zor?
Hollanda, yaklaşık 52 derece ile oldukça kuzeyde yer alır. Yazın güneş geceleri ufkun yeterince altına inmez: hava hiçbir zaman tamamen kararmaz. 18°'lik bir açıyla hesaplamaya göre o zaman ne sabah ne de yatsı vakti oluşur.
Bu nedenle camiler ve uygulamalar yazın yüksek enlemler için düzeltmeler kullanır, örneğin:
- Gecenin ortası: akşam ile gün doğumu arasındaki gece ikiye bölünür.
- Gecenin yedide biri: yatsı gecenin ilk yedide birinden sonra, sabah ise son yedide birinde başlar.
- Açıya dayalı bölüm: seçilen açıya bağlı olarak gecenin bir bölümü.
- Daha küçük bir açı, örneğin Avrupa'daki birçok caminin kullandığı 12° veya 13°.
Her cami bu konuda kendi tercihini yapar, çoğu zaman imamla istişare ederek. Bu yüzden vakitler camiden camiye, hatta bazen aynı şehir içinde bile farklılık gösterir.
Hangi vakitleri esas almanız gerekir?
Çoğu imamın tavsiyesi basittir: kendi camiinizin vakitlerine uyun. Böylece evde cemaatle aynı anda namaz kılarsınız ve yöntemler arasında kendiniz seçim yapmak zorunda kalmazsınız. Emin değil misiniz? Camiinizin imamına danışın.
Otomatik namaz vakitleri ya da camiinizin vakitleri
Muadhin ezan saati, bulunduğunuz konumun namaz vakitlerini Wi-Fi üzerinden otomatik olarak alır. Kendi camiinizin vakitlerine uymayı mı tercih edersiniz? Bunları kolayca kendiniz ayarlayabilirsiniz. Ardından her namaz vaktinde ezan kendiliğinden okunur ve tüm aile tarafından duyulur.
